ویدیوهای کار با مراجعین در کلینیک سیدی( فردای روشن)
در این بخش شما بخشی از فعالیت های کلینیک توانبخشی سیدی را می توانید ملاحظه کنید
15 تمرین کاردرمانی توجه و تمرکز
در برنامههای تخصصی تمرینات کاردرمانی توجه و تمرکز، تمرینها به صورت هدفمند طراحی میشوند تا همزمان توجه، کنترل ذهنی و عملکرد اجرایی کودک را تقویت کنند. این تمرینات برای والدین، مربیان و متخصصان کاردرمانی کودکان قابل اجرا و تطبیق هستند.
در ادامه، تمرینها بهصورت کاربردی و قابل استفاده در جلسات درمانی یا کاردرمانی در منزل توضیح داده میشوند.
بازیهای حافظه و جورچین
در این تمرین، کودک باید جفت تصاویر یا اشیای مشابه را در میان چند محرک حافظ کند. این فعالیت از مهمترین تمرینات حافظه محسوب میشود و حافظه کوتاهمدت را فعال میکند.
تمرکز کودک در طول زمان جستجو بهصورت تدریجی افزایش مییابد. این تمرین پایهای برای فعالیتهای شناختی پیچیدهتر است.
طبقهبندی اشیاء بر اساس رنگ، اندازه یا شکل
کودک اشیاء مختلف را بر اساس یک معیار مشخص دستهبندی میکند. این تمرین به سازماندهی ذهنی و پردازش ساختاری اطلاعات کمک میکند. توانایی تمرکز پایدار در طول انجام فعالیت افزایش مییابد. این فعالیت برای کاردرمانی کودکان کم توجه بسیار کاربردی است.
پیدا کردن تفاوتها در تصاویر مشابه
در این تمرین کودک باید تفاوتهای جزئی میان دو تصویر بسیار شبیه را شناسایی کند و نگاه خود را به صورت هدفمند هدایت نماید. این فعالیت یکی از مؤثرترین تمرینات ادراک بینایی محسوب میشود و دقت دیداری را بهطور مستقیم افزایش میدهد.
کودک یاد میگیرد محرکهای غیرمرتبط را نادیده بگیرد و توجه خود را روی جزئیات حفظ کند. این تمرین به ویژه برای کودکان ADHD در بهبود تمرکز تحصیلی کاربردی است.
دنبال کردن الگوها (اعداد، رنگها، اشکال)
در این تمرین کودک باید الگوی مشخص را تشخیص داده و آن را به درستی ادامه دهد. حفظ تمرکز در طول توالی باعث تقویت ساختار ذهنی و پیشبینی شناختی میشود.
این فعالیت ارتباط مستقیمی با تمرینات حل مسئله و استدلال منطقی دارد و تفکر منظم را تقویت میکند. اجرای منظم آن در برنامههای کاردرمانی کودکان توصیه میشود.
داستانسرایی با اشیاء یا مواد غذایی
در این تمرین کودک با استفاده از اشیاء یک داستان مرحلهبهمرحله میسازد و باید توالی آن را حفظ کند.
تمرکز روی ترتیب مراحل باعث تقویت برنامهریزی ذهنی و انسجام فکری میشود. این فعالیت به رشد مهار خود و کاهش رفتارهای تکانشی کمک میکند. داستانسرایی هدفمند یکی از روشهای مکمل در کاردرمانی ذهنی است.
بازی «سنگ، کاغذ، قیچی»
در این بازی کودک باید همزمان به حرکت حریف توجه کرده و تصمیم مناسب بگیرد. هماهنگی بین فکر و حرکت دست در این فعالیت به طور مؤثر تقویت میشود.
این تمرین در دسته تمرینات هماهنگی چشم و دست قرار میگیرد و سرعت پردازش را بالا میبرد. استفاده از آن در جلسات کلینیک کاردرمانی بسیار رایج است.
تعقیب اشیاء با چراغقوه یا نور لیزر
در این تمرین کودک حرکت نور را با چشم یا دست دنبال میکند و باید تمرکز خود را حفظ کند. این فعالیت نمونهای از بازیهای ردیابی نور است که توجه دیداری را تقویت میکند.
افزایش مدت زمان تعقیب باعث بالا رفتن تحمل توجه میشود. این تمرین در برنامههای تمرینات کاردرمانی توجه و تمرکز و حتی کاردرمانی در منزل برای کودکان بیش فعال کاربرد بالایی دارد.
حمل توپ کوچک با قاشق
در این تمرین کودک باید یک توپ کوچک را با قاشق جابهجا کند بدون آن که تعادل آن به هم بخورد. این فعالیت نیازمند تمرکز مداوم و کنترل دقیق حرکت است و یکی از کاربردیترین تمرینات کاردرمانی توجه و تمرکز محسوب میشود.
حفظ ثبات حرکتی باعث تقویت مهارتهای درکی – حرکتی و هماهنگی عضلات ظریف میگردد. این تمرین به راحتی در قالب کاردرمانی در منزل برای کودکان قابل اجرا است.
انجام چند تکلیف پشت سر هم
در این تمرین کودک باید چند دستور ساده را به ترتیب درست و بدون جا انداختن اجرا کند. تمرکز پیوسته و نگهداشتن اطلاعات در ذهن، برنامهریزی شناختی را به طور مستقیم تقویت میکند.
این فعالیت نقش مهمی در رشد تمرینات مهارتهای اجتماعی و پیگیری قوانین دارد. انجام منظم آن بخشی از رویکردهای کاردرمانی ذهنی به شمار میرود.
اشاره به تصاویر هدف هنگام نام بردن اشیا
در این تمرین کودک باید پس از شنیدن نام شیء، تصویر درست را در میان چند محرک پیدا کند. پردازش سریع اطلاعات و تمرکز انتخابی در این فعالیت به طور همزمان فعال میشوند.
این تمرین میتواند همراه با بازی درمانی و حتی خمیر درمانی برای افزایش جذابیت اجرا شود. چنین فعالیتهایی معمولاً در برنامههای تخصصی کلینیک کاردرمانی استفاده میشوند.
تمرین جستجو کردن (پیدا کردن شکل یا حرف متفاوت)
در این تمرین کودک باید یک شکل یا حرف خاص را در میان محرکهای مشابه پیدا کند. افزایش دقت دیداری باعث میشود کودک حواسپرتیهای محیطی را بهتر نادیده بگیرد.
ترکیب این فعالیت با بازیهای تقلید حرکات یا حرکات کوتاه روی ترامپولین به حفظ انگیزه کمک میکند. این تمرین برای آمادهسازی کودک پیش از فعالیتهای نیازمند آرامسازی بسیار مفید است.
تشخیص تعداد ضربهها روی میز
در این تمرین کودک با گوش دادن فعال، تعداد ضربههای وارد شده را تشخیص میدهد. تمرکز شنیداری و نگهداشت توجه تا پایان محرک به طور مستقیم تقویت میشود. اجرای تمرین همراه با تنفس عمیق یا فعالیتهای مبتنی بر حس عمقی اثربخشی آن را افزایش میدهد.
این نوع تمرینها در مراکز تخصصی مانند مرکز کاردرمانی ذهنی تهران و در کنار ابزارهایی مانند تست مارشملو بهکار میروند.
ضربه زدن روی میز هنگام شنیدن نام حیوان یا میوه
این تمرین در بهبود کنترل رفتاری و دقت شنیداری نقش مؤثری دارد. در این تمرین کودک باید با شنیدن نام مشخص، فوراً روی میز ضربه بزند و منتظر نوبت خود بماند.
این فعالیت باعث تقویت توجه شرطی و افزایش سرعت واکنش به محرک شنیداری میشود. تمرکز بر محرک هدف به کودک کمک میکند پاسخهای غیرمرتبط را مهار کند.
دنبال کردن مسیر با چشم یا دست (خطوط یا مسیرهای پیچیده)
در این تمرین کودک مسیرهای ساده تا پیچیده را با چشم یا دست دنبال میکند. هماهنگی همزمان دید و حرکت باعث افزایش تمرکز پایدار میشود. کنترل حرکتی دقیق در این فعالیت نقش کلیدی دارد و از حواسپرتی جلوگیری میکند.
چنین تمریناتی پایهای برای آمادهسازی کودک جهت فعالیتهای نوشتاری و آموزشی است.
گوش دادن و انجام دستورالعملهای چند مرحلهای
در این تمرین کودک باید چند دستور پشت سر هم را با ترتیب صحیح اجرا کند. پردازش شنیداری و نگهداشت اطلاعات در ذهن به طور همزمان تقویت میشود.
تمرکز مستمر در این فعالیت نقش مهمی در کاهش خطاهای اجرایی دارد. این تمرین به بهبود پیروی از قوانین و افزایش دقت شناختی کمک میکند.
کلینیک کاردرمانی سیدی: همراه شما در بهبود توجه و تمرکز کودکان
کلینیک کاردرمانی سیدی با بهرهگیری از ارزیابیهای تخصصی و برنامههای فردمحور، خدمات جامع توانبخشی ارائه میدهد. تمرکز این مرکز بر طراحی مداخلات علمی متناسب با نیاز هر کودک است. والدین میتوانند از طریق مشاوره تخصصی، مسیر درمانی شفاف و قابل پیگیری دریافت کنند.
امکان دریافت راهنمایی آنلاین و حضوری برای خانوادهها فراهم شده است. برای اطلاعات بیشتر میتوانید به سایت https://seyedirehab.com/ مراجعه کرده یا از طریق تماس و واتساپ با مرکز در ارتباط باشید.
سوالات متداول
بله، این تمرینات با توجه به سن و سطح رشدی کودک تنظیم میشوند. اثربخشی آنها به طراحی صحیح و تداوم اجرای برنامه بستگی دارد.
با دریافت آموزش صحیح از درمانگر و رعایت سطح توان کودک میتوان تمرینات را ایمن اجرا کرد.
عدم تطابق تمرین با نیاز واقعی کودک یکی از دلایل اصلی است. همچنین پیوستگی و کیفیت اجرای تمرین نقش تعیین کننده دارد.
جلسات کوتاه ولی منظم معمولاً اثربخشی بیشتری دارند. زمان تمرین باید متناسب با آستانه توجه کودک انتخاب شود.
در برخی موارد به عنوان مداخله اصلی استفاده میشود اما همیشه جایگزین دارو نیست. تصمیم نهایی باید توسط تیم تخصصی گرفته شود.
با مشاهده کاهش حواسپرتی و افزایش زمان تمرکز میتوان پیشرفت را ارزیابی کرد. ارزیابیهای دورهای درمانگر نیز معیار دقیقتری ارائه میدهد.
بله، مشارکت والدین باعث افزایش اثربخشی تمرینات میشود. همراهی پیوسته والد نقش حمایتی مهمی در پیشرفت کودک دارد.
جمعبندی و سخن پایانی
تمرینات کاردرمانی توجه و تمرکز یک پروتکل جامع، علمی و ساختارمند است که بر پایه ارزیابی تخصصی طراحی میشود. اجرای منظم این تمرینات میتواند به بهبود همزمان مهارتهای شناختی، حرکتی و اجتماعی در کودکان و حتی بزرگسالان کمک کند.
این مداخلات فراتر از فعالیتهای ساده هستند و با هدف افزایش عملکرد واقعی در زندگی روزمره تدوین میشوند. پیگیری مستمر و همکاری درست والدین نقش کلیدی در اثربخشی و پایداری نتایج دارد.
